🏠 > 🏛️ > MN-q   
+

MN 90 Kaṇṇakatthala

pic for POJ


at Kaṇṇakatthala

(derived from B. Sujato 2018/12) (选自B. Sujato 2018/12)
Evaṃ me sutaṃ—​ So I have heard. 我曾听闻。
ekaṃ samayaṃ bhagavā uruññāyaṃ viharati kaṇṇakatthale migadāye. At one time the Buddha was staying near Ujuñña, in the deer park at Kaṇṇakatthala. 一时,佛陀住在乌阇那附近,迦那迦达拉的鹿野苑。
Tena kho pana samayena rājā pasenadi kosalo uruññaṃ anuppatto hoti kenacideva karaṇīyena. Now at that time King Pasenadi of Kosala had arrived at Ujuñña on some business. 那时,拘萨罗国波斯匿王因事抵达乌阇那。
Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṃ purisaṃ āmantesi: Then he addressed a man: 然后他对一个人说:
“ehi tvaṃ, ambho purisa, yena bhagavā tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā mama vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha: “Please, mister, go to the Buddha, and in my name bow with your head to his feet. Ask him if he is healthy and well, nimble, strong, and living comfortably. “请你,先生,去见佛陀,以我的名义,五体投地向他顶礼。问他是否健康安好,轻捷有力,生活舒适。
‘rājā, bhante, pasenadi kosalo bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’ti;
evañca vadehi: And then say: 然后说:
‘ajja kira, bhante, rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī’”ti. ‘Sir, King Pasenadi of Kosala will come to see you today when he has finished breakfast.’" ‘世尊,拘萨罗国波斯匿王今天早餐后将来拜见您。’”
“Evaṃ, devā”ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho so puriso bhagavantaṃ etadavoca: “Yes, Your Majesty,” that man replied. He did as the king asked. “遵命,陛下,”那人回答。他照国王的吩咐做了。
“rājā, bhante, pasenadi kosalo bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchati;
evañca vadeti:
‘ajja kira, bhante, rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī’”ti.

Assosuṃ kho somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī: The sisters Somā and Sakulā heard this. 苏摩和娑俱罗姐妹听到了这个消息。
“ajja kira rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī”ti.
Atha kho somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ bhattābhihāre upasaṅkamitvā etadavocuṃ: Then, while the meal was being served, they approached the king and said: 于是,当饭菜上桌时,她们走近国王说:
“tena hi, mahārāja, amhākampi vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha: “Great king, since you are going to the Buddha, please bow in our name with your head to his feet. Ask him if he is healthy and well, nimble, strong, and living comfortably.” “大王,既然您要去见佛陀,请以我们的名义,五体投地向他顶礼。问他是否健康安好,轻捷有力,生活舒适。”
‘somā ca, bhante, bhaginī sakulā ca bhaginī bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’”ti.

Atha kho rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca: When he had finished breakfast, King Pasenadi went to the Buddha, bowed, sat down to one side, and said to him: 早餐后,波斯匿王去见佛陀,顶礼后坐在一旁,对佛陀说:
“somā ca, bhante, bhaginī sakulā ca bhaginī bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī”ti. “Sir, the sisters Somā and Sakulā bow with their heads to your feet. They ask if you are healthy and well, nimble, strong, and living comfortably.” “世尊,苏摩和娑俱罗姐妹五体投地向您顶礼。她们问您是否健康安好,轻捷有力,生活舒适。”
“Kiṃ pana, mahārāja, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī aññaṃ dūtaṃ nālatthun”ti? “But, great king, couldn’t they get any other messenger?” “但是,大王,她们难道找不到其他信使吗?”
“Assosuṃ kho, bhante, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī: So Pasenadi explained the circumstances of the message. 于是波斯匿王解释了传话的情况。
‘ajja kira rājā pasenadi kosalo pacchābhattaṃ bhuttapātarāso bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamissatī’ti.
Atha kho, bhante, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī maṃ bhattābhihāre upasaṅkamitvā etadavocuṃ:
‘tena hi, mahārāja, amhākampi vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha—
somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’”ti.
“Sukhiniyo hontu tā, mahārāja, somā ca bhaginī sakulā ca bhaginī”ti. The Buddha said: “May the sisters Somā and Sakulā be happy, great king.” 佛陀说:“愿苏摩和娑俱罗姐妹平安快乐,大王。”
---
Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca: Then the king said to the Buddha: 然后国王对佛陀说:
“sutaṃ metaṃ, bhante, samaṇo gotamo evamāha: “I have heard, sir, that the ascetic Gotama says this: “世尊,我曾听说沙门乔达摩这样说:
‘natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sabbaññū sabbadassāvī aparisesaṃ ñāṇadassanaṃ paṭijānissati, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti. ‘There is no ascetic or brahmin who will claim to be all-knowing and all-seeing, to know and see everything without exception: that is not possible.’ ‘没有任何沙门或婆罗门会声称自己无所不知、无所不包,无一例外地知晓一切、看到一切:那是不可能的。’
Ye te, bhante, evamāhaṃsu: ‘samaṇo gotamo evamāha—natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sabbaññū sabbadassāvī aparisesaṃ ñāṇadassanaṃ paṭijānissati, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti; kacci te, bhante, bhagavato vuttavādino, na ca bhagavantaṃ abhūtena abbhācikkhanti, dhammassa cānudhammaṃ byākaronti, na ca koci sahadhammiko vādānuvādo gārayhaṃ ṭhānaṃ āgacchatī”ti? Do those who say this repeat what the Buddha has said, and not misrepresent him with an untruth? Is their explanation in line with the teaching? Are there any legitimate grounds for rebuke and criticism?” 那些说这话的人是否复述了佛陀所说的话,而没有以虚假不实之言歪曲他?他们的解释是否符合教义?是否有任何正当的理由进行反驳和批评?”
“Ye te, mahārāja, evamāhaṃsu: ‘samaṇo gotamo evamāha—natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sabbaññū sabbadassāvī aparisesaṃ ñāṇadassanaṃ paṭijānissati, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti; na me te vuttavādino, abbhācikkhanti ca pana maṃ te asatā abhūtenā”ti. “Great king, those who say this do not repeat what I have said. They misrepresent me with what is false and untrue.” “大王,那些说这话的人并没有复述我所说的话。他们用虚假不实之言歪曲了我。”
---
Atha kho rājā pasenadi kosalo viṭaṭūbhaṃ senāpatiṃ āmantesi: Then King Pasenadi addressed General Viḍūḍabha: 于是波斯匿王对毘琉璃将军说:
“ko nu kho, senāpati, imaṃ kathāvatthuṃ rājantepure abbhudāhāsī”ti? “General, who introduced this topic of discussion to the royal compound?” “将军,是谁把这个话题引入王宫的?”
“Sañjayo, mahārāja, brāhmaṇo ākāsagotto”ti. “It was Sañjaya, great king, the brahmin of the Ākāsa clan.” “是大王,是阿迦萨家族的婆罗门善星。”
Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṃ purisaṃ āmantesi: Then the king addressed a man: 然后国王对一个人说:
“ehi tvaṃ, ambho purisa, mama vacanena sañjayaṃ brāhmaṇaṃ ākāsagottaṃ āmantehi: “Please, mister, in my name tell Sañjaya that “请你,先生,以我的名义告诉善星,
‘rājā taṃ, bhante, pasenadi kosalo āmantetī’”ti. King Pasenadi summons him.” 波斯匿王召见他。”
“Evaṃ, devā”ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā yena sañjayo brāhmaṇo ākāsagotto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā sañjayaṃ brāhmaṇaṃ ākāsagottaṃ etadavoca: “Yes, Your Majesty,” that man replied. He did as the king asked. “遵命,陛下,”那人回答。他照国王的吩咐做了。
“rājā taṃ, bhante, pasenadi kosalo āmantetī”ti. ---
Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca: Then the king said to the Buddha: 然后国王对佛陀说:
“siyā nu kho, bhante, bhagavatā aññadeva kiñci sandhāya bhāsitaṃ, tañca jano aññathāpi paccāgaccheyya. “Sir, might the Buddha have spoken in reference to one thing, but that person believed it was something else? “世尊,佛陀是否可能指的是一件事,而那个人却误解为另一件事?
Yathā kathaṃ pana, bhante, bhagavā abhijānāti vācaṃ bhāsitā”ti? How then do you recall making this statement?” 那么您是如何回忆自己说过这句话的呢?”
“Evaṃ kho ahaṃ, mahārāja, abhijānāmi vācaṃ bhāsitā: “Great king, I recall making this statement: “大王,我记得我说过这句话:
‘natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sakideva sabbaṃ ñassati, sabbaṃ dakkhiti, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’”ti. ‘There is no ascetic or brahmin who knows all and sees all simultaneously: that is not possible.’” ‘没有任何沙门或婆罗门能够同时知晓一切、看到一切:那是不可能的。’”
“Heturūpaṃ, bhante, bhagavā āha; saheturūpaṃ, bhante, bhagavā āha: “What the Buddha says appears reasonable. “佛陀所说的话听起来很合理。
‘natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā yo sakideva sabbaṃ ñassati, sabbaṃ dakkhiti, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti.
Cattārome, bhante, vaṇṇā— Sir, there are these four classes: 世尊,有这四种阶级:
khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. aristocrats, brahmins, merchants, and workers. 刹帝利、婆罗门、吠舍和首陀罗。
Imesaṃ nu kho, bhante, catunnaṃ vaṇṇānaṃ siyā viseso siyā nānākaraṇan”ti? Is there any difference between them?” 它们之间有区别吗?”
“Cattārome, mahārāja, vaṇṇā—
khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā.
Imesaṃ kho, mahārāja, catunnaṃ vaṇṇānaṃ dve vaṇṇā aggamakkhāyanti— “Of the four classes, two are said to be preeminent— “在这四种阶级中,有两类被认为是卓越的——
khattiyā ca brāhmaṇā ca— the aristocrats and the brahmins. 刹帝利和婆罗门。
yadidaṃ abhivādanapaccuṭṭhānaañjalikammasāmīcikammānī”ti. That is, when it comes to bowing down, rising up, greeting with joined palms, and observing proper etiquette.” 那就是,在顶礼、起身、合掌致敬和遵守适当礼仪方面。”
“Nāhaṃ, bhante, bhagavantaṃ diṭṭhadhammikaṃ pucchāmi; “Sir, I am not asking you about the present life, “世尊,我不是在问您今生,
samparāyikāhaṃ, bhante, bhagavantaṃ pucchāmi. but about the life to come.” 而是来世。”
Cattārome, bhante, vaṇṇā—
khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā.
Imesaṃ nu kho, bhante, catunnaṃ vaṇṇānaṃ siyā viseso siyā nānākaraṇan”ti?

“Pañcimāni, mahārāja, padhāniyaṅgāni. “Great king, there are these five factors that support meditation. “大王,有这五种支持禅修的因素。
Katamāni pañca? What five? 哪五种?
Idha, mahārāja, bhikkhu saddho hoti, saddahati tathāgatassa bodhiṃ: It’s when a monk has faith in the Realized One’s awakening: 那就是比丘对如来的觉悟有信心:
‘itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’ti; ‘That Blessed One is perfected, a fully awakened Buddha, accomplished in knowledge and conduct, holy, knower of the world, supreme guide for those who wish to train, teacher of gods and humans, awakened, blessed.’ ‘那位世尊是圆满者,一位完全觉悟的佛陀,明行具足,善逝,世间解,无上士,调御丈夫,天人师,佛,世尊。’
appābādho hoti appātaṅko samavepākiniyā gahaṇiyā samannāgato nātisītāya nāccuṇhāya majjhimāya padhānakkhamāya; They are rarely ill or unwell. Their stomach digests well, being neither too hot nor too cold, but just right, and fit for meditation. 他们很少生病或不适。他们的胃消化良好,既不太热也不太冷,恰到好处,适合禅修。
asaṭho hoti amāyāvī yathābhūtaṃ attānaṃ āvikattā satthari vā viññūsu vā sabrahmacārīsu; They’re not devious or deceitful. They reveal themselves honestly to the Teacher or sensible spiritual companions. 他们不狡猾或欺诈。他们向老师或明智的灵性同伴坦诚相待。
āraddhavīriyo viharati akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya, kusalānaṃ dhammānaṃ upasampadāya, thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu; They live with energy roused up for giving up unskillful qualities and gaining skillful qualities. They’re strong, staunchly vigorous, not slacking off when it comes to developing skillful qualities. 他们以精进的心住着,为了舍弃不善法和获得善法而振奋起来。他们强壮、坚韧、精进,在发展善法方面不懈怠。
paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammādukkhakkhayagāminiyā— They’re wise. They have the wisdom of arising and passing away which is noble, penetrative, and leads to the complete ending of suffering. 他们有智慧。他们拥有生灭的智慧,这种智慧是圣洁的,具有穿透力,并能导致苦的完全止息。
imāni kho, mahārāja, pañca padhāniyaṅgāni. These are the five factors that support meditation. 这些是支持禅修的五种因素。
Cattārome, mahārāja, vaṇṇā— There are these four classes: 有这四种阶级:
khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. aristocrats, brahmins, merchants, and workers. 刹帝利、婆罗门、吠舍和首陀罗。
Te cassu imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatā; If they had these five factors that support meditation, 如果他们具备这五种支持禅修的因素,
ettha pana nesaṃ assa dīgharattaṃ hitāya sukhāyā”ti. that would be for their lasting welfare and happiness.” 那将对他们带来长久的福祉和快乐。”
“Cattārome, bhante, vaṇṇā— “Sir, there are these four classes: “世尊,有这四种阶级:
khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. aristocrats, brahmins, merchants, and workers. 刹帝利、婆罗门、吠舍和首陀罗。
Te cassu imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatā; If they had these five factors that support meditation, 如果他们具备这五种支持禅修的因素,
ettha pana nesaṃ, bhante, siyā viseso siyā nānākaraṇan”ti? would there be any difference between them?” 它们之间会有区别吗?”
“Ettha kho nesāhaṃ, mahārāja, padhānavemattataṃ vadāmi. “In that case, I say it is the diversity of their efforts in meditation. “那样的话,我说是他们禅修努力的多样性。
Seyyathāpissu, mahārāja, dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā sudantā suvinītā, dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā adantā avinītā. Suppose there was a pair of elephants or horses or oxen in training who were well tamed and well trained. And there was a pair who were not tamed or trained. 假设有一对训练有素、驯服得很好的大象、马或牛。还有一对没有驯服或训练过的。
Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, What do you think, great king? 大王,您觉得呢?
ye te dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā sudantā suvinītā, api nu te dantāva dantakāraṇaṃ gaccheyyuṃ, dantāva dantabhūmiṃ sampāpuṇeyyun”ti? Wouldn’t the pair that was well tamed and well trained perform the tasks of the tamed, and reach the level of the tamed?” 那对驯服得很好的动物,是否会完成驯服动物的任务,达到驯服动物的水平?”
“Evaṃ, bhante”. “Yes, sir.” “是的,世尊。”
“Ye pana te dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā adantā avinītā, api nu te adantāva dantakāraṇaṃ gaccheyyuṃ, adantāva dantabhūmiṃ sampāpuṇeyyuṃ, seyyathāpi te dve hatthidammā vā assadammā vā godammā vā sudantā suvinītā”ti? “But would the pair that was not tamed and trained perform the tasks of the tamed and reach the level of the tamed, just like the tamed pair?” “但是那对没有驯服和训练过的动物,是否会像驯服过的动物一样,完成驯服动物的任务,达到驯服动物的水平呢?”
“No hetaṃ, bhante”. “No, sir.” “不,世尊。”
“Evameva kho, mahārāja, yaṃ taṃ saddhena pattabbaṃ appābādhena asaṭhena amāyāvinā āraddhavīriyena paññavatā, taṃ vata assaddho bahvābādho saṭho māyāvī kusīto duppañño pāpuṇissatīti—netaṃ ṭhānaṃ vijjatī”ti. “In the same way, there are things that must be attained by someone with faith, health, integrity, energy, and wisdom. It’s not possible for a faithless, unhealthy, deceitful, lazy, witless person to attain them.” “同样地,有些事情必须由有信心、健康、正直、精进和智慧的人才能达到。对于一个没有信心、不健康、狡猾、懒惰、愚笨的人来说,那是不可能达到的。”
---
“Heturūpaṃ, bhante, bhagavā āha; saheturūpaṃ, bhante, bhagavā āha. “What the Buddha says appears reasonable. “佛陀所说的话听起来很合理。
Cattārome, bhante, vaṇṇā— Sir, there are these four classes: 世尊,有这四种阶级:
khattiyā, brāhmaṇā, vessā, suddā. aristocrats, brahmins, merchants, and workers. 刹帝利、婆罗门、吠舍和首陀罗。
Te cassu imehi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatā te cassu sammappadhānā; If they had these five factors that support meditation, and if they practiced rightly, 如果他们具备这五种支持禅修的因素,并且修行得当,
ettha pana nesaṃ, bhante, siyā viseso siyā nānākaraṇan”ti? would there be any difference between them?” 它们之间会有区别吗?”
“Ettha kho nesāhaṃ, mahārāja, na kiñci nānākaraṇaṃ vadāmi—yadidaṃ vimuttiyā vimuttiṃ. “In that case, I say that there is no difference between the freedom of one and the freedom of the other. “那样的话,我说是解脱与解脱之间没有区别。
Seyyathāpi, mahārāja, puriso sukkhaṃ sākakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya; Suppose a person took dry teak wood and lit a fire and produced heat. 假设一个人拿起干燥的柚木,生火并产生热量。
athāparo puriso sukkhaṃ sālakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya; Then another person did the same using sāl wood, 然后另一个人用娑罗木也做了同样的事,
athāparo puriso sukkhaṃ ambakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya; another used mango wood, 另一个人用芒果木,
athāparo puriso sukkhaṃ udumbarakaṭṭhaṃ ādāya aggiṃ abhinibbatteyya, tejo pātukareyya. while another used wood of the cluster fig. 而另一个人用聚果榕的木头。
Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, What do you think, great king? 大王,您觉得呢?
siyā nu kho tesaṃ aggīnaṃ nānādāruto abhinibbattānaṃ kiñci nānākaraṇaṃ acciyā vā acciṃ, vaṇṇena vā vaṇṇaṃ, ābhāya vā ābhan”ti? Would there be any difference between the fires produced by these different kinds of wood, that is, in the flame, color, or light?” 这些不同种类的木头产生的火焰,即火焰、颜色或光线之间会有任何区别吗?”
“No hetaṃ, bhante”. “No, sir.” “不,世尊。”
“Evameva kho, mahārāja, yaṃ taṃ tejaṃ vīriyā nimmathitaṃ padhānābhinibbattaṃ, nāhaṃ tattha kiñci nānākaraṇaṃ vadāmi—yadidaṃ vimuttiyā vimuttin”ti. “In the same way, when fire has been kindled by energy and produced by effort, I say that there is no difference between the freedom of one and the freedom of the other.” “同样地,当火被精进所燃起,由努力所产生时,我说解脱与解脱之间没有区别。”
“Heturūpaṃ, bhante, bhagavā āha; saheturūpaṃ, bhante, bhagavā āha. “What the Buddha says appears reasonable. “佛陀所说的话听起来很合理。
Kiṃ pana, bhante, atthi devā”ti? But sir, do gods absolutely exist?” 但是世尊,天神是否绝对存在?”
“Kiṃ pana tvaṃ, mahārāja, evaṃ vadesi: “But what exactly are you asking?” “但是您究竟在问什么?”
‘kiṃ pana, bhante, atthi devā’”ti?
“Yadi vā te, bhante, devā āgantāro itthattaṃ yadi vā anāgantāro itthattaṃ”? “Whether those gods come back to this state of existence or not.” “那些天神是否会回到这种存在状态。”
“Ye te, mahārāja, devā sabyābajjhā te devā āgantāro itthattaṃ, ye te devā abyābajjhā te devā anāgantāro itthattan”ti. “Those gods who are subject to affliction come back to this state of existence, but those free of affliction do not come back.” “那些受苦的天神会回到这种存在状态,但那些不受苦的天神则不会回来。”
---
Evaṃ vutte, viṭaṭūbho senāpati bhagavantaṃ etadavoca: When he said this, General Viḍūḍabha said to the Buddha: 他说完后,毘琉璃将军对佛陀说:
“ye te, bhante, devā sabyābajjhā āgantāro itthattaṃ te devā, ye te devā abyābajjhā anāgantāro itthattaṃ te deve tamhā ṭhānā cāvessanti vā pabbājessanti vā”ti? “Sir, will the gods subject to affliction topple or expel from their place the gods who are free of affliction?” “世尊,那些受苦的天神会被他们的……颠覆或驱逐吗?”

Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi: Then Venerable Ānanda thought: 那时,尊者阿难心想:
“ayaṃ kho viṭaṭūbho senāpati rañño pasenadissa kosalassa putto; “This General Viḍūḍabha is King Pasenadi’s son, “毗琉璃将军是波斯匿王的儿子,
ahaṃ bhagavato putto. and I am the Buddha’s son. 我是佛陀的儿子。
Ayaṃ kho kālo yaṃ putto puttena manteyyā”ti. Now is the time for one son to confer with another.” 现在是一个儿子与另一个儿子商议的时候了。”
Atha kho āyasmā ānando viṭaṭūbhaṃ senāpatiṃ āmantesi: Then Ānanda addressed General Viḍūḍabha: 于是阿难对毗琉璃将军说:
“tena hi, senāpati, taññevettha paṭipucchissāmi; yathā te khameyya tathā naṃ byākareyyāsi. “Well then, general, I’ll ask you about this in return, and you can answer as you like. “那么,将军,我反过来问你,你可以随意回答。
Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, What do you think, general? 将军,你认为呢?
yāvatā rañño pasenadissa kosalassa vijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, pahoti tattha rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā”ti? As far as the dominion of King Pasenadi of Kosala extends, where he rules as sovereign lord, can he topple or expel from that place any ascetic or brahmin, regardless of whether they are good or bad, or whether or not they are genuine spiritual practitioners?” 在拘萨罗国波斯匿王的统治范围内,他作为主权领主统治的地方,他能推翻或驱逐任何沙门或婆罗门吗,无论他们是好是坏,或者他们是否是真正的修行者?”
“Yāvatā, bho, rañño pasenadissa kosalassa vijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, pahoti tattha rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā”ti. “He can, mister.” “他能,先生。”

“Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, “What do you think, general? “将军,你认为呢?
yāvatā rañño pasenadissa kosalassa avijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo na issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, tattha pahoti rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā”ti? As far as the dominion of King Pasenadi does not extend, where he does not rule as sovereign lord, can he topple or expel from that place any ascetic or brahmin, regardless of whether they are good or bad, or whether or not they are genuine spiritual practitioners?” 在拘萨罗国波斯匿王统治范围之外,他不是主权领主的地方,他能推翻或驱逐那里的任何沙门或婆罗门吗,无论他们是好是坏,或者他们是否是真正的修行者?”
“Yāvatā, bho, rañño pasenadissa kosalassa avijitaṃ yattha ca rājā pasenadi kosalo na issariyādhipaccaṃ rajjaṃ kāreti, na tattha pahoti rājā pasenadi kosalo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ vā puññavantaṃ vā apuññavantaṃ vā brahmacariyavantaṃ vā abrahmacariyavantaṃ vā tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā”ti. “He cannot, mister.” “他不能,先生。”

“Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, “What do you think, general? “将军,你认为呢?
sutā te devā tāvatiṃsā”ti? Have you heard of the gods of the Thirty-Three?” 你听说过三十三天吗?”
“Evaṃ, bho. “Yes, mister, “是的,先生,
Sutā me devā tāvatiṃsā. I’ve heard of them, 我听说过,
Idhāpi bhotā raññā pasenadinā kosalena sutā devā tāvatiṃsā”ti. and so has King Pasenadi.” 波斯匿王也听说过。”
“Taṃ kiṃ maññasi, senāpati, “What do you think, general? “将军,你认为呢?
pahoti rājā pasenadi kosalo deve tāvatiṃse tamhā ṭhānā cāvetuṃ vā pabbājetuṃ vā”ti? Can King Pasenadi topple or expel from their place the gods of the Thirty-Three?” 波斯匿王能推翻或驱逐三十三天吗?”
“Dassanampi, bho, rājā pasenadi kosalo deve tāvatiṃse nappahoti, kuto pana tamhā ṭhānā cāvessati vā pabbājessati vā”ti? “King Pasenadi can’t even see the gods of the Thirty-Three, so how could he possibly topple or expel them from their place?” “波斯匿王连三十三天都看不见,他怎么可能推翻或驱逐他们呢?”
“Evameva kho, senāpati, ye te devā sabyābajjhā āgantāro itthattaṃ te devā, ye te devā abyābajjhā anāgantāro itthattaṃ te deve dassanāyapi nappahonti; kuto pana tamhā ṭhānā cāvessanti vā pabbājessanti vā”ti? “In the same way, general, the gods subject to affliction can’t even see the gods who are free of affliction, so how could they possibly topple or expel them from their place?” “同样,将军,受苦的众生连不受苦的众生都看不见,他们怎么可能推翻或驱逐他们呢?”

Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca: Then the king said to the Buddha: 那时,国王对佛陀说:
“konāmo ayaṃ, bhante, bhikkhū”ti? “Sir, what is this monk’s name?” “先生,这位比丘叫什么名字?”
“Ānando nāma, mahārājā”ti. “Ānanda, great king.” “阿难,大王。”
“Ānando vata bho, ānandarūpo vata bho. “A joy he is, and a joy he seems! “他带来喜悦,他看起来也令人喜悦!
Heturūpaṃ, bhante, āyasmā ānando āha; saheturūpaṃ, bhante, āyasmā ānando āha. What Venerable Ānanda says seems reasonable. 尊者阿难所说的似乎合情合理。
Kiṃ pana, bhante, atthi brahmā”ti? But sir, does Brahmā absolutely exist?” 但是先生,梵天绝对存在吗?”
“Kiṃ pana tvaṃ, mahārāja, evaṃ vadesi: “But what exactly are you asking?” “但是你到底在问什么?”
‘kiṃ pana, bhante, atthi brahmā’”ti?
“Yadi vā so, bhante, brahmā āgantā itthattaṃ, yadi vā anāgantā itthattan”ti? “Whether that Brahmā comes back to this state of existence or not.” “那个梵天是否会回到这种存在状态。”
“Yo so, mahārāja, brahmā sabyābajjho so brahmā āgantā itthattaṃ, yo so brahmā abyābajjho so brahmā anāgantā itthattan”ti. “Any Brahmā who is subject to affliction comes back to this state of existence, but those free of affliction do not come back.” “任何受苦的梵天都会回到这种存在状态,但那些不受苦的则不会回来。”
Atha kho aññataro puriso rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca: Then a certain man said to the king: 这时,某人对国王说:
“sañjayo, mahārāja, brāhmaṇo ākāsagotto āgato”ti. “Great king, Sañjaya, the brahmin of the Ākāsa clan, has come.” “大王,阿迦奢家族的婆罗门散若耶来了。”
Atha kho rājā pasenadi kosalo sañjayaṃ brāhmaṇaṃ ākāsagottaṃ etadavoca: Then King Pasenadi asked Sañjaya: 于是波斯匿王问散若耶:
“ko nu kho, brāhmaṇa, imaṃ kathāvatthuṃ rājantepure abbhudāhāsī”ti? “Brahmin, who introduced this topic of discussion to the royal compound?” “婆罗门,是谁在王宫里提出了这个话题?”
“Viṭaṭūbho, mahārāja, senāpatī”ti. “It was General Viḍūḍabha, great king.” “是毗琉璃将军,大王。”
Viṭaṭūbho senāpati evamāha: But Viḍūḍabha said: 但毗琉璃说:
“sañjayo, mahārāja, brāhmaṇo ākāsagotto”ti. “It was Sañjaya, great king, the brahmin of the Ākāsa clan.” “是散若耶,大王,阿迦奢家族的婆罗门。”
Atha kho aññataro puriso rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca: Then a certain man said to the king: 这时,某人对国王说:
“yānakālo, mahārājā”ti. “It’s time to depart, great king.” “大王,该走了。”

Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṃ etadavoca: Then the king said to the Buddha: 那时,国王对佛陀说:
“sabbaññutaṃ mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, sabbaññutaṃ bhagavā byākāsi; “Sir, I asked you about omniscience, and you answered. “先生,我问你关于一切智,你回答了。
tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā. I approve and accept this, and am satisfied with it. 我赞同并接受这个,并对此感到满意。
Cātuvaṇṇisuddhiṃ mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, cātuvaṇṇisuddhiṃ bhagavā byākāsi; I asked you about the four classes, 我问你关于四个阶级,
tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā.
Adhideve mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, adhideve bhagavā byākāsi; about the gods, 关于诸天,
tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā.
Adhibrahmānaṃ mayaṃ, bhante, bhagavantaṃ apucchimhā, adhibrahmānaṃ bhagavā byākāsi; and about Brahmā, and you answered in each case. 以及关于梵天,你都一一回答了。
tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā.
Yaṃ yadeva ca mayaṃ bhagavantaṃ apucchimhā taṃ tadeva bhagavā byākāsi; Whatever I asked the Buddha about, he answered. 无论我问佛陀什么,他都回答了。
tañca panamhākaṃ ruccati ceva khamati ca, tena camhā attamanā. I approve and accept this, and am satisfied with it. 我赞同并接受这个,并对此感到满意。
Handa ca dāni mayaṃ, bhante, gacchāma; Well, now, sir, I must go. 那么,现在,先生,我必须走了。
bahukiccā mayaṃ bahukaraṇīyā”ti. I have many duties, and much to do.” 我有很多职责,有很多事情要做。”
“Yassadāni tvaṃ, mahārāja, kālaṃ maññasī”ti. “Please, great king, go at your convenience.” “请,大王,随意去吧。”
Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmīti. Then King Pasenadi approved and agreed with what the Buddha said. Then he got up from his seat, bowed, and respectfully circled the Buddha, keeping him on his right, before leaving. 于是波斯匿王赞同并同意佛陀所说的。然后他从座位上站起来,合掌,恭敬地右绕佛陀,然后离开。


end of section [90 - MN 90 Kaṇṇakatthala]

§ – Brāhmaṇa (brahmins) Vagga

MN‍-q 91 - MN 91 Brahmāyu
MN‍-q 92 - MN 92 Sela
MN‍-q 93 - MN 93 Assalāyana
MN‍-q 94 - MN 94 Ghoṭamukha
MN‍-q 95 – MN 95 Caṅkī: (name of brahman)
MN‍-q 96 - MN 96 Esukārī
MN‍-q 97 - MN 97 Dhanañjāni
MN‍-q 98 - MN 98 Vāseṭṭha
MN‍-q 99 - MN 99 Subha
MN‍-q 100 - MN 100 Saṅgārava